TỔNG QUAN CẤU- KIẾN TRÚC CHÙA VIỆT NAM

     Chùa là một loại hình kiến trúc truyền thống từ thời xa xưa của người Việt Nam, có vai trò quan trọng trong văn hóa tâm linh Phật giáo của người Việt. Ngoài thờ Phật, còn thờ các thần( như các vị thiền sư: Từ Đạo Hạnh, Nguyễn Minh Không, Trần Nhân Tông, Lý Thần Tông), thờ Tam giáo đồng nguyên( Phật- Lão- Khổng), thờ Trúc Lâm tam tổ…Ước tính hiện nay Việt Nam ta có khoảng gần 15.000 ngôi chùa trên khắp cả nước, chiến 36% tổng số di tích trên lãnh thổ Việt Nam. Dưới đây là tổng quan cấu-kiến trúc chùa ở Việt Nam:

Cấu trúc chùa ở Việt Nam

Hiện nay có 4 dạng cấu trúc chung của chùa tại Việt Nam là chùa kiểu chữ Đinh, kiểu chữ Công, kiểu chữ Tam và kiểu Nội công ngoại quốc

  • Chùa chữ Đinh(丁)

 Có nhà chính điện ( thượng điện) được nối thẳng vuông góc với nhà bái đường( tiền đường) ở phía trước.

Cấu trúc chùa chữ Đinh
Cấu trúc chùa chữ Đinh
  • Chùa chữ Công(工)

 Có nhà chính điện( thượng điện) và nhà bái đường song song với nhau được nối với nhau bằng nhà thiêu hương, nhà làm lễ,…

Cấu trúc chùa chữ Công
Cấu trúc chùa chữ Công
  • Chùa chữ Tam(三)

 Có 3 nhà song song với nhau, gọi tắt là 3 chùa Hạ, Trung và Thượng

Cấu trúc chùa chữ Tam
Cấu trúc chùa chữ Tam

  • Chùa kiểu Nội công ngoại quốc

 Là kiểu kiến trúc phổ biến và điển hình nhất ở các ngôi chùa Việt Nam, bên trong có hình chữ Công(工)hoặc chữ Công(宫), bên ngoài có hình chữ Quốc(国).Có hành lang nối liền nhà tiền đường ở phía trước và hậu đường ở phía sau. Bên trong là các công trình kiến trúc ở giữa.

Cấu trúc chùa Nội công ngoại quốc
Cấu trúc chùa Nội công ngoại quốc

Kiến trúc chùa ở Việt Nam

  • Tam quan

 Cách gọi khác của cổng chùa, là ranh giới giữa cõi đời và cõi đạo. Mỗi ngôi chùa thường có 2 cổng trước và cổng sau. Cổng trước thường có 3 cửa( cửa trái, cửa chính giữa và cửa phải), có chùa xây cổng trước có 2 tầng trong đó tầng trên dùng làm gác chuông (chùa Mía, chùa Đậu), hoặc tầng trên thờ tượng Hộ Pháp (chùa Linh Sơn Đông Thuyền, chùa Linh Phong), thờ tượng Phật (chùa Phụng Sơn), thờ tượng vị tăng (chùa Vĩnh Tràng) v.v…

Tam quan
Tam quan
  • Sân chùa

 Đi qua tam quan sẽ tới sân chùa, trên sân chùa thường đặt các chậu cảnh, hòn non bộ( chùa Diên Hựu, chùa Ấn Quang), hồ sen( chùa Vân La ở Bắc Ninh), gác chuông( chùa Dâu ở Bắc Ninh)… làm gia tăng bài trí và cảnh sắc thiên nhiên trong chùa.

Sân chùa
Sân chùa

  • Bái đường

 Từ sân chùa đi lên, qua bậc thềm sẽ là bái đường( tiền đường), giữa bái đường là hương án( nơi thắp hương chính). Thông thường mọi người sẽ tới đây để lễ chùa đầu tiên. Quy mô của mỗi bái đường tùy thuộc vào quy mô của chùa có nơi 3 gian, 5 gian.

Bái đường
Bái đường
  • Chính điện

 Là nơi bày trí những pho tượng Phật chủ yếu của chùa

Chính điện chùa
Chính điện
  • Hành lang

 Chạy song song với chính điện, nối chính điện với hậu đường là hai gian hành lang, tạo thành một nhà ba gian.

Hàng lang chùa
Hành lang
  • Hậu đường

 Hay còn gọi là nhà Tổ, là nơi thờ các vị sư của chùa và một số vị khác.

Nhà tổ
Nhà tổ

Add your comment